http://www.edirnetarihi.com/sponsor-reklamlari/reklam.jpg

Edirne Balon,Zeplin Hangarı



Yazar: Cengiz Bulut | Genel, Osmanlı Dönemi | 27 Ara 2017 | 0 Yorum

ZEPLİN  HANGARI ( EDİRNE )
14.11.2017

ZEPLİN HANGARI ( EDİRNE )


ZEPLİN NEDİR VE ÜLKEMİZDE ZEPLİNİN TARİHİ SÜRECİ
ZEPLİN : Gazla, Çoğunlukla Hidrojen ya da Helyumla şişirilmiş, Hava Taşıtı olarak kullanılan, istenildiği gibi yönlendirilebilen çok büyük balondur.
ZEPLİNİN TARİHİ GELİŞİMİ
1783 senesinde ilk balon uçuşu ile başlar. 1851 senesinde Henri Giffard isimli bir Fransız kaşif üç beygir gücünde buhar kuvvetiyle çalışan pervane motorunu geliştirince, balona yatay yönde hareket imkanı sağlanmış oldu. İçten patlamalı benzin motor tatbikatı 1872’de Alman mühendisi Paul Haenlein ile başlamıştır. 1883 Ekiminde ise elektrik motoru ile çalışan ilk zeplin yapıldı. Almanların 1900 senesinde yaptığı LZ-1 Zeplini 140 metre boyunda ve 13 metre çapında büyük bir hava gemisi idi.
Balona benzer, motorlu hava taşıtıdır. Zeplinlerin, yassı oval biçiminde metalden yapılmış balon bölümüne, hidrojen ya da helyum gazı doldurulur. Bu zeplinin havada asılı kalmasını sağlar. Zepline bağlı olan motor ya da motorlar da zeplinin hareket etmesine yardımcı olur.
1900′lü yılların başında büyük ilgi gören zeplinler üzerindeki çalışmalar uzun bir süre devam etti. 1936 yılında dört dizel motoruyla donatılmış ve saatte 135 km hız yapabilen Hindenburg adlı zeplin, o güne kadar yapılmış en gelişmiş zeplindi. Hindenburg, yaptığı 10 seferde toplam 1002 yolcu taşımıştı. Hidrojen gazıyla doldurulmuş olan Hindenburg 6 Mayıs 1937 yılında New Jersey’ye iniş yaparken alev aldı ve düştü. Bu kazada hayatını kaybeden 36 kişi, ticarî hava gemisi seferlerinde ölen ilk yolcular olarak tarihe geçtiler. Bu kazadan sonra, zeplinlere olan ilgi iyice azaldı. Günümüzde, zeplinler, bir ulaşım aracından çok, gövdesine yazılmış bir ürün markasının reklâmı için göklerde dolaşıyor.
Sözlükte “zeplin” ne demek?
1. Çoğunlukla hidrojenya da helyumla şişirilmiş güdümlü balon.
Zeplin kelimesinin ingilizcesi
1. aerostat, airship, dirigible, zeppelin
Köken: Almanca

-Edirne Balkan Savaşı Döneminde Düşman Hareketlerini İzlemek İçin Kullanılan “Zeplin Hangarı Binası”
ZEPLİN HANGARI ( EDİRNE ) BİLGİLERİ
KONUMU : ENLEM : 41°42’2.64″K BOYLAM : 26°31’52.14″D RAKIM : 66 M
ADRES : Avrupa Otoyolu, 22130 Avarız Köyü/Edirne Merkez/Edirne
(Avrupa Otoyolunda Yunanistan İstikameti Tarafına Giderken Sarayakpınar Yolunun Kesiştiği Yerden 400 m ilerde sağdadır. )
ÇEVRESİ :
Yanından Avrupa Otoyolu Geçmekte Olup Kuzey-Doğusunda Çam Ormanı Ve Harabe Hamam Bulunmaktadır. Güney-Batısında Trakya Üniversitesi Sarayiçi Yerleşkesi Bulunmaktadır.
ARAZİ ÖLÇÜMLERİ : Tahmini Olarak Çevresinin Genişliği 668 M Ve Alanı 24919 M² Üzerine Kuruludur
Tarihimiz de İlk Zamanlarda verilen İsimler Ve İfadeler

**** Başlangıçta Osmanlı literatüründe çadır, hayme, kebir küre, çadır denginde nesne, Frenkler’in tertib-i eczâ ile uçurdukları çadır veya âlât-ı tayaran şeklinde ifade edilirken, 1844 yılından itibaren ilk kez balon kelimesinin kullanıldığı görülür.
ÜLKEMİZDE TARİHİ BAŞLANGIÇ :
Mart 1785: Sultan I. Abdülhamit’in katıldığı törenden sonra, İranlı bir baloncu ve iki Türk Bostancıbaşı Topkapı sarayından havalanıp, uygun bir rüzgarın yardımıyla (muhtemelen poyraz) Bursa’ya indiler. Yaklaşık 120 km’lik uçuş, havacılık tarihimizin ilk balon uçuşudur.
1789: Balonla ilk uçan Osmanlı devlet adamı, Polonya elçisi İbrahim Paşa’dır. (Başka bir kaynağa göre de ilk uçan, elçilik sekreteri Osman Efendi’dir! Ancak kaynakların hepsi aynı uçuşu tarif ederler!) Uçuş, Fransız baloncusu Blanchard’ın yönetimindeki balonla, Varşova’da yapılmıştır. Lehistanlı kont J. Potosky de uçuşa katılmıştır.
EDİRNE ZEPLİN HANGARININ SÜRECİ
Ocak 1912: Edirne için sabit balon sözleşmesi Almanlarla imzalanır. Bu kez de sabit tesisler için gerekli inşaatlar “bürokratik nedenlerle” bir türlü başlayamaz. Mayıs ayında balon gelir ve Edirne’de Balon Birliği, bina ve diğer alt yapı tesisleri olmaksızın kurulur.
Mayıs 1912: Mahmut Şevket Paşa, Avrupa’ya incelemeler için gidecek askeri heyetten, menzili bin 500 km, iki bin 500 kg. yük taşıyabilen güdümlü balon satın alınmasını ister. Balonu uçurabilecek ekibin bulunması, bunların maaşlarının tespiti, yine balonun bombaları, balon muhabere cihazı (telsiz-telgraf) ile projektör takılması konularının araştırılması, bu projenin içinde yer alır.
Heyetten Süreyya Bey’de (ilmen) balonculuğun zorlu, masraflı ve uzun süreli eğitim/çalışmaya dayanan bir branş olduğu düşüncesi oluşur!.. Yapılan planlamaya göre; 11 adet balon hangarının ülkenin değişik yerlerinde inşaası gerekiyordu. Ayrıca balonların gazı için 3 tane fabrika da kurulmalıydı. Ancak bu alt yapı hazır olduktan sonra, güdümlü balon satın alınabilinirdi!
Edirne balonu için Almanya’da eğitime giden Emin Fuat ve Hüseyin Hüsnü Beyler, (Osmanlı Devletinin İtalyanlarla savaşıyor olması nedeniyle) Alman İmparatorunun -İtalyan devletiyle tarafsızlık ilişkisinin bozulmaması gerekçe gösterilerek- balonculuk eğitimine başlatılmamıştır.
2 Mayıs 1912: Güdümlü bir Rus balonu Erzurum üzerinde uçar. Hava sahası ihlali olan bu olay; Ekim 1803 tarihli Bosna olayı sayılmazsa, devlet ve hükümetin her kademesinde bir hayli şaşkınlık yaratmıştır! Ama her hangi bir önlem alınmamıştır!
20 Haziran 1912: Edirne’deki sabit balonun ilk deneme uçuşu yapılır. Ancak hidrojen gazını üretecek hammadde olmadığından devamı gelmez, balon atıl kalır.
*Balkan Savaşında Bulgarların sabit balonu, Edirne yakınlarında keşif amaçlı uçuşlar yapar.
YAPININ YERİNDE İNCELENMESİ VE ÖN İZLENİM SONUÇLARI

Araziyi Yerinde İncelediğimizde Yapının Tamamen O Dönemin Modern Teknolojilerinden Faydalanılarak Betonarmeden Yapıldığını Görüyoruz. Yapımızın Şuan Ki Durumu Hiç İç Acıcı Olmadığı Gibi Atıl Bir Durumda, Karayolların İnisiyatifine Bırakılmış. Yapımız; 3 Ana Birimden oluşup Ortada Ana Bir Mekan Ve 2 Yanında Oluşturulmuş Mekanlar Vardır. Şu Anda Karayolları Tarafından, Orta Büyük Boş Alanın Tuz Depolama Yeri Olarak Kullanıldığını Görmekteyiz. Zemininin Bir Kısmını Toprakla Buluşmuş Olduğunu Görüyoruz. Şu Anda Atıl Olması Neden İle Hiçbir Bakım Yapılmadığını, Betonarme Kolon – Kiriş Ve Duvarlar Da Büyük Zayiatları, Yan Bölümlerin Çatı Kirişlerinde Seyimlerin Oluştuğunu, Kolonların İçinde Ki Betonun Ve Demirlerin Korozyona Uğraması Sebebiyle Kendi Özelliklerini Kaybettiği Görülmektedir. Yapımızın Orta Alanında yer alan Çatının Betonarme Tonoz İle Yapıldığını Görmekteyiz. Yan Cephelerdeki Çatılar İse Betondan Eğilimli Çatılar Olarak Görülmektedir. Yan Cepheler de Bulunan Birimlerden Birinin; Kendi İçinde Birimlere Ayrılarak Kullanıldığı, Gerek Şimdi Gerek Eski Döneme Ait İzlerle Belli Olmaktadır. Yapımızda Dikkatimizi Çeken En Önemli Olaylardan Biri İse Kapı Ve Pencerelerin Etrafında Bulunan İşlemelerin Hepsinin Betondan Yapılmasıdır. Bir O Kadar Da Betondan Olması Yanı Sıra Aynı Anda Dökümü Gerçekleştiği Görülmekte Ve O Günün Teknolojisi ile Kalıbın O Şekilde İnce İşçilikte Kullanılması Çok Dikkat Çekici Bir Durum Olarak Karşımıza Çıkmaktadır. Yapımızı Asıl Özel Kılan İse Rüzgar Hakimiyet Yönlerine Direnç Gösterilecek Şekilde Zemine Oturtulmasıdır. Çünkü Bulunduğu Bölge; Kuzey Ve Kuzey Batı Rüzgarlarının Hakim Olduğu Ve Yapının İse Kuzey Doğu – Güney Batı Yönünde Konumlandırılmasıdır. Daha Uzak Ölçüden Bakılırsa Yapının İki Çıkış Noktası Olması; Bir Çıkışının Karadeniz Rusya İstikametine Bizi Direk Yönlendirdiğini, Diğer Çıkışın İse Yunanistan Bölgesine Yönlendirdiğini Görmekteyiz.Yapımızın Hıdır Baba Tabyalarına Yakın Olması Da Bizlere Yapımızın Bulunduğu Bölgenin Savaş Döneminde Savunma Hattı Bölgesinde Bulunması Ve Bulunduğu Yerden Kalktığı Anda Hem Karadeniz Tarafını Hem Yunanistan Tarafını Hem De Bulgaristan (BALKAN) Tarafını Net Bir Şekilde Görüş İçine Almasını Ve Hangarının Konumunun Gelişigüzel Konumlandırılmadığını, Bizlere Eski Bilgilerden De Hatırlamamız Gerektiği Gibi, Savaş Döneminde Düşmanları Gözetleme-Kontrol Amaçla Olduğu Açık Ve Bariz Bir Şekilde Görülmektedir.

Proje Koordinatörü
Mimar Mehmet Ali ESMER
Proje Asistanı
Mimar Saygın ALKAN
Proje Bilgi Danışmanı
Cengiz BULUT

Proje Araştırmacıları
Ömer Faruk PEHLİVAN
Barış BULUT
Oğuzhan KÖSE
Seyit KIVRAK
Proje Araştırma Yardımcısı
Berkan DÖNMEZ
Zeynep Şebnem BİRİ

Edirne Tarihi Tanıtım Projesi.. ,

Yorumlar

.

Yazılarımız Mailinize Gelsin

Mail adresinizi girin:

Delivered by FeedBurner

Ziyaretçi İstatistikleri

  • 478Bu gönderi:
  • 1397406Sayfa Okunması:
  • 52Bugün okunanlar:
  • 10054Aylık okunma:
  • 826182Ziyaretçi Sayımız:
  • 27Bugün kü ziyaretçiler:
  • 127Dünkü ziyaretçiler:
  • 7308Aylık ziyaretçi:
  • 0Şu anda online olan ziyatçiler:

.