Dağdevirenzade M.Şevket Bey’in Balkan Savaşı Günlüğü: 23.Ekim.1912

23.Ekim.1912 Çarşamba

Dün gece, çoluk-çocuk yemeğe oturmuştuk. Çok güçlü iki top atıldı. Evler, binalar sarsıldı. Bir saat sonra, Maraş, Hıdırlık yönünden korkunç top sesleri gelmeye başladı.

O sırada bol yağmur yağıyordu. Bu gürültü saat altıya kadar sürdü. Biraz uyuduğum için, saat dokuzda Arif, yatak odasının kapısını çalarak beni uyandırıyordu.

O sırada yakın bir yerden tüfek ve mitralyöz sesleri de başlamıştı. Telaşla evimizin ve sonra annemin evinin üst katına çıkarak, her tarafın inlediği ve o yöreye yansıyan projektörlerin bu dehşeti artırdığı görülüyordu.

O aralık mahalle bekçisi sokak kapısını çalarak:

” Bey’i kaldırın. Düşman, Bulgar Konsolosu’nun evine kadar gelmiş”, demesi bütün kadınların ah ve inlemelerine neden oldu.

Mitralyöz ve tüfek sesleri yirmi beş dakika kadar sürmüşse de, top gürültüsü gündüze kadar kesilmemiştir.

Artık kadınların, İstanbul’ a gidişi hakkındaki annemin, ısrarına dayanılamadı. Havsa ve diğer yerler halkının, bir gün evvel haber alınan Pavlu’ya sığınması ve Kırklareli’nin düşmeye hazır olması hakkında bir şey denilemedi.

Hakiki koruyucuya (Tanrıya) sığınmaya inanarak, akşamüzeri, istasyona götürüldüler.

Bunların gitmesi, artık bir daha görüşülmeyecekmiş gibi, benim için cidden üzücü ve dayanılması güç bir durumdu. Ben de gitmiş olsam, artık dönemeyecekmişim, dönmüş olsam, hiçbir şey bulamayacakmışım gibi geliyordu.

İster istemez kalmağa mecbur oldum. O gece gözüme uyku girmedi. Yedi buçukta tren istasyondan hareket etmiş ve iki bin beş yüze varan yolcuların yük, hayvan vagonlarına bindirilmiş olduğunu ve Seydiler’ de demiryolunun bozulmuş olmasından dolayı, trenin Kuleli’den Dedeağaç’a yollandığını sonradan öğrendim.

Dağdevirenzâde Mustafa Şevket Bey’in Edirne Tarihi ve Balkan Savaşı Anıları

Dr. Ratip Kazancıgil

Öğr. Gör. Nilüfer Gökçe

TKD Edirne Şubesi Yayınları no:41